info@gezondeademhaling.nl
0652519537

Hoe de Buteyko adem Methode je Yoga practice kan verbeteren.

Dr. Buteyko is de uitvinder van de Buteyko adem methode. Deze elite arts uit het voormalige Sovjet unie heeft zich in zijn werk laten inspireren door yoga. Daarom was ik benieuwd naar de overeenkomsten tussen yoga, de Buteyko adem methode en hoe zij elkaar aanvullen. Daarvoor moest ik naar India, want ik wilde het vanuit de bron leren. 

De opleiding in India

Ik heb gekozen voor de opleiding bij de Association for Yoga and Meditation (AYM). Daar heb ik de 200 urige instructeurs opleiding gevolgd. Omdat ik ook geïnteresseerd was in Yoga therapie mocht ik aansluiten bij de 300 urige opleiding. De yoga school ligt in Rishikesh en zou je naar mijn idee een yoga bootcamp kunnen noemen. Er is weliswaar geen schreeuwende instructeur (integendeel), maar je bent dagelijks heel intensief bezig met yoga. Hieronder zie je het programma van maandag tm vrijdag. Zaterdagmiddag en zondag zijn er geen lessen.

  • 6:00 Opstaan
  • 6:30 Pranayama en meditatie
  • 8:00 Thee
  • 8:15 Asana’s oefenen / Ashtanga Vinyasa
  • 10:00 Ontbijt
  • 11:00 Anatomie / yoga therapie
  • 12:45 Lunch
  • 13:30 Karma yoga
  • 14:00 Rust / zelf studie
  • 15:30 Yoga filosofie
  • 17:00 Asana beoefening/ Hatha Yoga
  • 18:45 Avondeten
  • 19:30 Zelfstudie /cultureel programma
  • 22:00 Lichten uit

Wat ik van deze yoga school vond

Samenvattend: Geweldig, deze opleiding was het helemaal waard. Ik kijk er nog steeds op terug met mooie herinneringen en een goed gevoel. Je moet je voorstellen dat je tussen de bergen met warm weer yoga beoefend terwijl er een briesje lucht door de yoga ruimte heen waait. Je zweet en het is zwaar, maar je doet ook veel  relaxte ontspanningsoefeningen.

Alles is geregeld. Een maand waarin je alleen maar bezig bent met yoga. Reken maar op verandering in lichaam en geest. Als je van de Indiase keuken houdt zit je  natuurlijk goed. Bij een verblijf van een maand zul je regelmatig hetzelfde avondeten krijgen. Toch zat er altijd weer een beetje variatie in. Je krijgt alle voedingsstoffen die je nodig hebt. Dat zal smaken na alle inspanningen. Mij wel in ieder geval.

De kwaliteit van de yoga lessen was top: Professioneel, behulpzaam en vriendelijk. Het viel me op dat iedereen persoonlijke aandacht kreeg. Bijvoorbeeld bij correcties in de houdingen. In het engels natuurlijk. Wel met een Indiaas accent wat ik heel aangenaam vind klinken. Het engels is even goed te verstaan vergeleken met iemand die goed engels spreekt zonder accent.

De locatie van deze school is top. Je zit niet langs een drukke weg, of ergens waar ze s’ochtends aan het bouwen zijn. Dat wil bij andere yoga scholen wel eens anders zijn. De kamers zijn netjes. Er wordt wel van je verwacht dat je die zelf schoon houdt. De internetverbinding valt wel regelmatig uit, maar daar had ik weinig last van. 

Hey, I got this!

De meeste studenten wisten al veel van yoga, of waren al yoga docent. Voor mij was deze opleiding een onderdompeling in Indiase yoga termen. Ook was ik niet bekend met de oefeningen en de volgorde daarvan. De eerste paar weken waren dan ook best pittig. (spierpijn)

Gelukkig wist ik al hoe ik mezelf in de herstelstand kon zetten. In de middag deed ik Buteyko oefeningen en een powernap. Voor het slapen beoefende ik qigong in super-slow-motion. Daarbij had ik een prachtig uitzicht op de bergen. Na een paar weken begon ik yoga een beetje door te krijgen. Ik kreeg er  meer plezier in. 

Snotterende, duizelige yogi’s en hun ademhaling

Het viel me op dat verschillende yoga docenten en deelnemers aan de opleiding niet helemaal fit waren. Ze waren beter in yoga dan ik, maar hadden toch vaak last van een verstopte neus, gesnotter, hoofdpijn, of duizeligheid. Waarom had ik nergens last van en zij wel?

Als Buteyko adem trainer kan ik dat vanuit de Buteyko adem methode verklaren. Ook jij zou dat zonder moeite kunnen want hoewel je niet kunt zien wat iemand onder de leden heeft kun je eenvoudig waarnemen of iemand verkeerd ademt. Hieronder geef ik daar een voorbeeld van.

Duizeligheid 

Kristina was een Tjechische studente aan de yoga opleiding. Ze was super lenig en daardoor heel goed in de Yoga oefeningen. Toch werd ze steeds duizelig tijdens het doen van de Ujjayi ademhaling. Dat is een diepe ademhaling waarbij er een ruisend geluid via de keel wordt gecreëerd. Ze vroeg me of ik wist waarom ze steeds duizelig werd.

Ik vertelde haar dat ze via de Ujjayi ademhaling meer lucht ademde dan haar metabolische behoefte. Dat leidt tot een tekort aan zuurstof in de cellen, waaronder in de hersens. Dat kan leiden tot duizeligheid. Vervolgens legde ik uit wat chronische hyperventilatie is en dat ik haar bijna continu via de borst zag ademen. Dat is een kenmerk van chronische hyperventilatie. Daarom stelde ik voor om de CP test te doen.

Deze test is ontwikkeld door dr.  Buteyko. Dr. Buteyko was een arts die meer dan tien jaar de leiding had over een laboratorium in experimentele biologie en geneeskunde. (Akademgorodok, Rusland) Via de CP test kan chronische hyperventilatie vastgesteld worden. Het is goed om die test te doen, zodat je weet of er bij jou sprake. is van chronische hyperventilatie. Mensen weten vaak niet dat ze chronisch hyperventileren en dat dat de oorzaak is van hun klachten.

Bij Kristina bleek er sprake te zijn van chronische hyperventilatie. Ik vertelde haar meer over de CP test en chronische hyperventilatie. Vervolgens realiseerde ze dat er een relatie was tussen haar ademhaling en haar duizeligheid. Net als Kristina zijn er velen met haar. Dezelfde klachten door verkeerd te ademen.

Ontregelde ademhaling

Marloes (fictieve naam) haar opa heeft een zware vorm COPD en diabetes. Daarom wilde ze meer weten over de Buteyko Methode. Ik liet haar een ademhalingsoefening doen om meer van de Buteyko adem methode te ervaren. Toen bleek dat haar uitademing even lang, of zelfs nog korter was dan haar inademing. Lichamelijke en psychische spanning kun je dan niet goed loslaten.

Uit de CP test bleek ook dat ze meer ademde dan de medische norm van zes liter per minuut. Marloes werd bewust van haar ademhaling en ik heb haar een oefening geleerd om haar ademhaling te verbeteren. De hele cursus kon ik haar niet in korte tijd leren, maar ze is nu in ieder geval op weg naar een betere ademhaling. Onlangs vroeg ze me om adviezen in het kader van de COPD van haar opa.

The real Kumbhaka 

Ik ging naar India om de Pranayama ademhalingsoefeningen te leren, maar tijdens de opleiding heb ik ook geoefend in yoga lesgeven. Daar kreeg ik de volgende reactie op: “..Rene, ik zou voorlopig geen les gaan geven in de Yoga poses..” (met een oprechte toelichting waarom..) Vervolgens gaf dezelfde persoon me ook positieve feedback:

“Toen je les gaf in de ademhalingsoefeningen verscheen er een ander persoon. Daaruit bleek je kennis en ervaring op het gebied van ademhaling. Daar zou ik zeker mee doorgaan” Ook dat verklaarde ze nader en dat was natuurlijk een leuke aanmoediging. Inmiddels ben ik fulltime Buteyko trainer en bied ik ook aanvullende diensten aan zoals Thaise Yoga massage en Qigong.  

Ok, genoeg over mij. Ik ga de subtitel “the real Kumbakha” verklaren. Kumbhaka betekent het opschorten van de ademhaling na de inademing, na de uitademing of tijdens de ademhaling. Nadat ik de Pranayama technieken had gedoceerd vroeg ik aan de leraar of ik nog de Buteyko ademhaling mocht uitleggen aan de groep.

Daar was geen tijd voor, maar over de Buteyko ademtechniek zei hij “That’s the real Khumbakha”. Dat zie als het missende puzzelstukje in het hedendaagse yoga. 

De Pranayama ademhalingsoefeningen vond ik heel prettig om te doen. Ik voelde me daarna steeds weer geweldig. Dat zeg ik zonder te overdrijven. Het leek alsof m’n hoofd en lichaam helemaal open stonden na het doen van de Pranayama ademhalingsoefeningen. 

Toch hoeft dit niet voor iedereen zo te zijn. Iemand die niet gezond is kan het tegendeel ervaren. Een contra-indicatie voor pranayma oefeningen is ziekte1. Toen ik het volgende getal las viel mijn mond open; het blijkt dus dat bijna 9 miljoen Nederlanders een chronische ziekte heeft2. Bij een chronische ziekte was er volgens dr. Buteyko sprake van chronische hyperventilatie. Dat herken ik ook in m’n praktijk. Daarom raad ik bij chronische aandoeningen Buteyko training aan i.p.v. Pranayama ademhalingsoefeningen. 

Ook een snotterende Indiase docent

Iedere ochtend oefenden we Pranayama ademhalingstechnieken. Daarbij kregen we les van een Indiase yoga docent. Ik herinner me dat hij vaak een zakdoek bij zich had tijdens de Pranayama ademhalingsoefeningen.  Ook andere studenten kregen een verstopte neus bij de oefeningen waarbij er diep en frequent werd geademd. Ik had dat niet verwacht van deze getrainde yoga studenten. Laat staan van een yoga docent.

Dr. Buteyko had hier een verklaring voor

Door langdurig frequent en diep te ademen blaas je teveel koolzuurgas uit. Het overtollige koolzuurgas moeten we weliswaar uitademen, maar koolzuurgas is ook belangrijk bij vele fysiologische processen zoals:

  • Zuurstof kan alleen in de cellen opgenomen worden in de aanwezigheid van koolzuurgas. Tekort koolzuurgas = tekort aan zuurstof in de cellen.
  • Koolzuurgas ontspant het gladde spierweefsel om de bloedvaten. Daarmee voorkom je een dieper gelegen spanning in de 100.000 km aan bloedvaten in je lijf. Door rustiger te ademen als gewoonte houdt je lichaam meer koolzuurgas vast. Je bloedvaten kunnen dan ontspannen en verwijden zodat je bloeddruk kan normaliseren.
  • Vrij kunnen ademen: Koolzuurgas verwijdt de bronchiën en bronchiolen. Daar treedt een vernauwing op bij een tekort aan koolzuurgas. (hypocapnie). Dat kan symptomen van astma en COPD verergeren.

Koolzuurgas is als het ware de hoofdschakelaar van vele fysiologische processen. Iedereen weet dat we zuurstof nodig hebben, maar de fysiologische werking van koolzuurgas gaat aan de massa voorbij. Het gebrek aan bewustzijn op dit vlak heeft een negatieve invloed op de gezondheid van miljoenen Nederlanders.

Volgens dr. Buteyko leidt het afblazen van teveel koolzuurgas tot een aantal verdedigingsreacties die per persoon kunnen verschillen:

  • Een verstopte neus
  • Vernauwde luchtwegen
  • Slijmvorming
  • Arteriosclerose

Dit worden verdedigingsreacties genoemd omdat het wanhoopspogingen van het lichaam zijn om niet teveel koolzuurgas kwijt te raken. Zodra de ademhaling genormaliseerd wordt zal het lichaam deze verdedigingsreacties automatisch opheffen. Dat blijkt uit het werk van dr. Buteyko en ik dat zie ik ook in m’n trainingen.

Waarom Yoga een update nodig heeft

Toen yoga ruim vijfduizend jaar geleden ontstond was er nog nauwelijks sprake van chronische hyperventilatie. Hoewel yoga verder is ontwikkeld zijn yoga instructeurs en beoefenaars niet volledig bewust van dit probleem. Vaak beperken de lessen zich tot het doen van de asana’s. Dat is jammer, want de ademhaling neem je na de yoga les weer mee de dag in. Je voelt je  weliswaar even goed na een yogales, maar al snel nemen verkeerde ademgewoontes het weer over zonder dat je daar bewust van bent.

Toen yoga ruim vijfduizend jaar geleden ontstond was er nog nauwelijks sprake van chronische hyperventilatie.

Dieper in je stretches door de Buteyko adem Methode

Mijn yoga beoefening is verdiept sinds ik de Buteyko adem methode ken. Op meerdere vlakken, maar een goed voorbeeld is dat ik verder kan stretchen. Door de Buteyko adem methode ben ik rustiger gaan ademen als gewoonte. Dat betekent dat m’n ademhalingsspieren ook meer ontspannen zijn.

Overdreven beschreven, maar voor het idee: Wanneer zou je dieper en met meer ontspanning kunnen stretchen? Met een borst die als een trampoline op en neer beweegt, of als je zo rustig ademt dat je borstkas nauwelijks beweegt?

Yoga therapie en de Buteyko adem methode

In een normale yoga les ben je onderdeel van een groepsles. Een groot verschil met yoga therapie is dat een yoga therapeut je individueel helpt met je lichamelijke, mentale en emotionele gezondheid. Daarbij wordt er maatwerk geleverd. Bijvoorbeeld op jou afgestemde:

  • Yoga oefeningen
  • Meditatie
  • Ontspanningsoefeningen
  • Ademhalingsoefeningen
  • Reinigingsrituelen

    Yoga therapie kan o.a. toegepast worden bij:

  • Angst en depressie
  • Ademhalingsproblemen
  • Rug-, schouder- en nekklachten

Angst en depressie

Een onderdeel van yoga therapie was lachtherapie. Ik vroeg me af of dit wel wat voor mij was. Bij lachtherapie ga je het lachen opwekken en dat voelt aan het begin heel gemaakt. Er gaat dan van alles in je om, behalve een echte lach. Uiteindelijk ontstond er toch een lachbui en dat werkt dan weer aanstekelijk. Lachen heeft gezondheidsvoordelen, want je maakt er allemaal vrolijke stofjes mee aan. Iemand met angstklachten, of een depressie kan yoga lachtherapie als heel bevrijdend ervaren. 

Hoewel ook dat niet voor iedereen is. Iemand met astma, of COPD kan een aanval krijgen van een lachbui. Daar wordt je echt niet vrolijk van. Mensen met ademhalingsproblemen kunnen wel de innerlijke glimlach oefenenen. Dat kun je bijvoorbeeld leren via de meditatieve beweegvorm qigong. Daar geef ik privé training in en groepslessen.

Hoewel ik mezelf als een nuchter persoon zie gebeurde er toch iets tijdens de yoga lachtherapie. Nadat we het met z’n allen uitgeschaterd hadden kregen we de instructie om op onze rug te gaan liggen. Toen ontstond er een complete stilte in me. Gezien de overgang van lachen naar rust is dat nog vrij logisch.

Maar terwijl ik m’n ogen dicht had zag ik een grote emulsie om me heen dat langzaam stroomde. Zoals lava, maar de kleur van deze lava was lichtblauw. Toen ik dat zag (terwijl ik m’n ogen dicht had) was het enige wat zich in m’n hoofd bleef herhalen. Wauwwwww, wat mooiiiiii. Ik droomde niet en er hing geen blauw licht boven me. Wat ik ervaarde was echt.

Ademhalingsproblemen en rug-, nek- en schouderklachten.

Er wordt geclaimd dat yoga therapie effectief is bij ademhalingsproblemen. Er is echter weinig wetenschappelijk bewijs dat deze claim ondersteund. Ik heb nog geen yoga therapeut ontmoet die betere resultaten behaald dan een Buteyko therapeut. Een verbetering van de ademhaling via yoga therapie komt vooral door het verhelpen van rug-, schouder- en nekklachten. Dat is van belang voor een gezonde ademhaling.

Yoga asanas effectief tegen rug-, nek- en schouderklachten.

De yoga houdingen (asana’s) kunnen heel effectief zijn om het lichaam uit te lijnen. Zodra je weer een rechte houding hebt zul je ook beter gaan ademen. Je kunt dan optimaal gebruik maken van je longcapaciteit. Het is wel belangrijk om de oefeningen dagelijks te doen. Als je ze een paar keer per week doet is het effect beperkt. 

Van druk in de borst tot tandenknarsen

Rug-, nek- en schouwklachten verhelpen begint met de ademhaling. Zolang je chronisch blijft hyperventileren blijft je ademhaling hoog zitten. Daarmee trekken spanningsklachten omhoog. Van de borst, naar de schouders, naar de nek en vaak zelfs nog de kaken. Dat kan leiden tot tandenknarsen. Wil je daar een snelle oplossing voor? Dan kun je daar een bitje voor nemen. De oorzaak van de spanningsklachten en je ademhalingsproblemen wordt daar echter niet mee verholpen.

De strip paracetamol in je tas

Als spanning door chronische hyperventilatie omhoog trekt kun je last krijgen van hoofdpijn. Dat wordt vaak afgedaan met; “ow, het is weer hoofdpijn”. Even een aspirine.. Misschien is dat voor jou de oplossing, maar ik kan je vertellen dat het anders kan. Er is een natuurlijke oplossing tegen dit soort spanningsklachten en die draag je in je.

Meer ervaren?

Zou je meer willen ervaren van de Buteyko adem methode? Dan kun je je hieronder opgeven voor de gratis online ademclinic. Via een webinar kun je meer feeling krijgen met de Buteyko methode. Naast het verkrijgen van extra informatie ga je ook oefenen met de Buteyko ademhaling.

  1. Asana Pranayama Mudra Bandha, Swami Satyananda Saraswati “Asana Pranayama Mudra Bandhais recognised interantionally as one of the most systematic yoga manuals available today
  2. https://www.volksgezondheidenzorg.info/onderwerp/chronische-ziekten-en-multimorbiditeit/cijfers-context/huidige-situatie#node-aantal-mensen-met-chronische-ziekte-bekend-bij-de-huisarts

Wil je beter leren ademen?

Contact

Leave a Reply

Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.

AANMELDEN GRATIS ONLINE TRAINING

  • Dit veld is bedoeld voor validatiedoeleinden en moet niet worden gewijzigd.

INDIVIDUELE CURSUS
3 ademconsulten van 1,5 uur
Levenslange coachings garantie
Inclusief werkboek / ebook / videomateriaal
€ 375,-
Meer info

ONLINE BUTEYKO CURSUS
€ 197,-
Meer info

Groepscursus

18 januari 10:30 – 13:30
25 januari 10:30 – 13:30

€ 300,-
Aanmelden / info
info@gezondeademhaling.nl

Ik schrijf een boek over de Buteyko therapie.

Buteyko boek

Buteyko boek